Nga hé lộ kế hoạch xây dựng nhà máy điện hạt nhân trên Mặt trăng, mở đường cho các sứ mệnh liên hành tinh không phụ thuộc Trái đất.
Tờ Izvestia đưa tin, các nhà khoa học Nga vừa công bố kế hoạch đầy tham vọng: Triển khai một module điện hạt nhân lên Mặt trăng vào năm 2036, nhằm cung cấp năng lượng cho các căn cứ ngoài Trái đất và tàu vũ trụ trong tương lai.
Thông tin được đưa ra tại Diễn đàn Không gian Nga mới đây, nơi các chuyên gia từ Viện Kurchatov cho biết, dự án này có thể trở thành “chìa khóa” giúp nhân loại tiến xa hơn trong việc khám phá không gian sâu.
Nhà máy điện hạt nhân trên Mặt trăng hoạt động ra sao?
Theo kế hoạch, module năng lượng sẽ hoạt động dựa trên nguyên lý chuyển đổi trực tiếp năng lượng hạt nhân thành điện năng, với công suất khoảng 5 kW và tuổi thọ khoảng 5 năm. Sau đó, hệ thống sẽ được thay thế bằng phiên bản mới để duy trì hoạt động liên tục.
Thiết bị dự kiến có kích thước khoảng 3,5 x 3,5m, nặng 1,5 tấn. Nguyên mẫu sẽ được hoàn thiện trước năm 2032 để phục vụ thử nghiệm trên mặt đất, trước khi được Tập đoàn Hàng không Vũ trụ Nga Roscosmos phối hợp đưa lên Mặt trăng.
Các nhà khoa học nhấn mạnh, năng lượng là yếu tố quyết định trong việc chinh phục không gian. Khi không còn phụ thuộc vào nguồn cung từ Trái đất, các căn cứ ngoài hành tinh có thể vận hành độc lập trong thời gian dài.
Một điểm đáng chú ý là hiệu suất của nhiên liệu hạt nhân: Chỉ 1kg uranium có thể tạo ra năng lượng tương đương 20.000 tấn than, đủ để duy trì hạ tầng kỹ thuật trên Mặt trăng trong nhiều năm.
Tàu vũ trụ sẽ “thoát phụ thuộc” Trái đất?
Không chỉ dừng ở Mặt trăng, công nghệ hạt nhân còn mở ra bước ngoặt cho động cơ tàu vũ trụ. Thay vì sử dụng nhiên liệu hóa học, các động cơ mới sẽ dùng lò phản ứng hạt nhân để đốt nóng chất lỏng như hydro, tạo lực đẩy mạnh hơn và hiệu quả hơn.
Theo các chuyên gia, loại động cơ này có thể giúp rút ngắn đáng kể thời gian bay liên hành tinh. Chuyến bay tới Sao Diêm Vương – vốn mất nhiều năm với công nghệ hiện tại – có thể chỉ còn 2-4 tháng.
Đặc biệt, tàu vũ trụ tương lai có thể sử dụng nguồn tài nguyên sẵn có như nước trên Mặt trăng hoặc các thiên thể khác để làm “nhiên liệu”, từ đó giảm hoàn toàn sự phụ thuộc vào Trái đất.
Cuộc đua không gian bước sang giai đoạn mới
Các chuyên gia nhận định, quốc gia nào xây dựng được hệ thống cung cấp năng lượng ngoài Trái đất trước sẽ chiếm lợi thế lớn trong cuộc đua không gian. Không chỉ phục vụ nghiên cứu, những công nghệ này còn có thể mở ra các căn cứ lâu dài và các hành lang vận tải vũ trụ.
Bên cạnh dự án năng lượng, Nga cũng thúc đẩy hàng loạt kế hoạch khác như tên lửa Amur-LNG với tầng tái sử dụng, dự kiến thử nghiệm vào năm 2028, và tên lửa hạng nhẹ Start-1M có thể phóng lần đầu vào năm 2027.
Một trạm vũ trụ mới của Nga cũng được lên kế hoạch triển khai từ năm 2028, cùng với việc mở rộng hệ thống định vị toàn cầu GLONASS và tăng cường hợp tác quốc tế.
Giới quan sát cho rằng, việc phát triển nguồn năng lượng độc lập trong không gian không chỉ là bước tiến công nghệ, mà còn định hình lại cách con người tiếp cận vũ trụ. Khi bài toán năng lượng được giải quyết, những sứ mệnh xa hơn – thậm chí tới các hành tinh ngoài Hệ Mặt trời – có thể không còn là viễn tưởng.
